Şah Kartal (Aquila heliaca Savigny, 1809)
Genel Fiziksel Özellikler
Kaya kartalından sonra ülkemizdeki en büyük kartal türüdür. Erişkinlerinde bulunan beyaz omuz lekeleri, ensesinin ve boyun renginin daha açık olmasıyla diğerlerinden ayrılır. Boyları erkekte 75-78 santim, dişide 75-85 santim arasındadır. Kanat açıklıkları erkekte 190 santim, dişide 210 santimdir. Şah kartalın ağırlığı erkekte 3, dişide 4,5 kilogram dolayındadır.
Biyoloji ve Yaşam Alanı
Şah kartal, geniş ovalarda, genellikle etrafı diğer ağaçlar ile kapatılmamış, çevreyi rahatça ve engelsiz gözlemleyebilecekleri bir ağaç üzerinde yuva yapar. Nisan ayının başında genellikle 2-3 yumurta yapar. Temmuz ortasında yavrular yuvadan uçarlar.
Küçük ve orta büyüklükteki tüm memelileri ve yırtıcılar dışındaki kuşları avlar. Gelengiler (sincap benzeri kemirgen) ve sincaplar tercihleridir. Ancak kaplumbağalardan yılanlara ve hatta kuzulara kadar varan geniş bir besin tercihi vardır.
Nesli tehlike altında olan bu türün Türkiye'deki popülasyonu 40-180 üreyen çifttir. Yaşamları için tehdit oluşturan temel faktörler; yaşam alanlarının daralması, zehirlenme, enerji hatlarının oluşturduğu tehlikeler ve yuva soygunculuğudur.