Muğla'da
BİZİMELLER Yazı: Oktay Ekinci Muğla'da "Selçuklar" Evi... Eskiler "Aslan yatağından belli olur." derlerdi. Bu söz, aynı zamanda "ev" ile "kişilik" arasında doğrudan bir ilişki olduğu anlamına da gelirdi. Nitekim eski evler hep "sahip"lerinin adıyla anılır; bu nedenle eve gösterilen özen, kimliğe verilen değerle bütünleşirdi... Tıpkı, 21 Haziran'da yitirdiğimiz İlhan Selçuk'un da Muğla'nın Saburhane semtindeki eski evine olan bağlılığı gibi... Her yönüyle ödünsüz bir "cumhuriyet devrimcisi" olan İlhan Selçuk'un, aynı zamanda "muhafazakar" denebilecek kadar geleneklerimize bağlı bir "Anadolu aydını" olduğunu kanıtlayan en çarpıcı örnek, bin bir özveriyle yaşatmaya çalıştığı oküçücük "geleneksel ev"i ve onu edinme öyküsüdür... 1980'li yıllarda... Türkiye'nin 12 Eylül karanlığından kurtulmaya çalıştığı 80'li yıllarda, Muğla'da da kentin sit alanını "yaşatma" çabaları hız kazanmıştı. Tarihi mahallelerdeki 400 kadarı "tescilli" kültür varlığı olan binlerce geleneksel evin, "metruklaşma"dan korunabilmesi için Mimarlar Odası ile Muğla Belediyesi, bugünkü başarılı sonucu yaratan kampanyalara imza attılar. Bunlardan en etkili olanı, hem "demokrasi"nin hem de "kent kültürü"nün birlikte geliştirilmesini hedefleyen etkinliklerdi. 80'lerden 90'lara kesintisiz sürdürülen kültür şenliklerinin konukları arasında Aziz Nesin, Melih Cevdet Anday, Oktay Akbal, Ali Sirmen, İlhan Selçuk gibi aydınlanmanın önder isimleriyle birlikte Metin Sözen, Turgut Cansever gibi mimari mirasın korunmasında tüm ülkeye rehberlik eden bilim insanlarımız ve mimarlarımız da vardı... Bütün bu etkinliklerde Muğlalılar, "geleneksel mimari dokunun yaşatılması"yla ne denli kimlikli, huzurlu ve "insancıl" bir kente sahip olacaklarını, ülkenin saygın ve birikimli duayenlerden dinliyorlardı. Bunun öncelikli koşulu ise apartmanlara geçişin Muğla'nın Saburhane semti, Fotoğraf: Muğla Belediyesi Arşivi durması, geleneksel dokunun, eski sokakların ve geçmişten kalan mekanların yeniden "gözde" yerler olabilmesiydi. Peki ama Muğla evlerinin "terk edilmeden" çağdaş yaşamla buluşmalarını sağlayacak "öncü restorasyonlar"ı kimler gerçekleştirecekti? Tarihsel önderlik Umarım kimse alınmaz... Nice yazarlarımız, gazetecilerimiz ve aydınlarımız Güney Ege'nin kıyı yerleşimlerinde "deniz kenarı yazlık" edinme yarışına girerlerken, Handan ve İlhan Selçuk, Muğla'nın en yoksul, en gözden ırak ama tarihsel 10 Yolculuk