Derin Mavi Zenginliklerimizi Korumak
ÇEVREGÜNLÜĞÜ Derin Mavi Zenginliklerimizi Korumak Yazı: Başak Avcıoğlu Çokçalışkan WWF-Türkiye, Doğa Koruma Sorumlusu Umut Tural WWF-Türkiye, Doğa Koruma Sorumlusu Tarihte Likya Birliği olarak adlandırılan Akdeniz'in güneybatı kıyılarında bulunan Kaş ilçesi, Antalya'dan 160 km uzaklıktadır. WWF-Türkiye (Doğal Hayatı Koruma Vakfı), ismini bölgeden alan Likya Kıyıları Projesi kapsamında, 2002-2004 yılları arasında Türkiye'de bir ilk olan deniz biyolojik çeşitlilik araştırmasını yapmıştır. Patara'dan Antalya'ya kadar uzanan yaklaşık 210 km'lik kıyı şeridinin 78 km'sinde, uzmanlar liderliğinde, Boğaziçi Üniversitesi Sualtı Sporları Klubü üyesi 33 genç dalgıç, denizel hayvan ve bitki türleri açısından önemli alanları belirlemiştir. Elde edilen bulgular, Kaş'ın neden önemli bir dalış noktası olduğunu ispatlamaktadır. Antalya'nın batı kıyıları içinde, Kaş - İnceburun ve Uluburun arasındaki kıyı şeridi ile adaları kapsayan bölgenin, denizel yaşamın en zengin olduğu yerler arasında bulunduğu ortaya çıkmıştır. WWF-Türkiye tarafından yapılan araştırmanın sonucuna göre, Kaş'ı Türkiye'deki öncelikli deniz alanlarından birisi yapan en önemli unsurlar; uluslararası sözleşmeler ve yasalarımız çerçevesinde koruma altına alınan ancak sayıları giderek azalan türlerin varlığıdır. Bu kıyılar, Akdeniz mutfağının vazgeçilmezleri arasında yer alan, boyu 1,50 metreye kadar ulaşan orfoz ve lahoz balık türleri bakımından oldukça zengindir. Uluslararası düzeyde tehdit altında bulunan ve Akdeniz genelinde ender görülen iribaş (Caretta caretta) ve yeşil (Chelonia mydas) deniz kaplumbağasına, Likya kıyılarında oldukça sık rastlanmıştır. Akdeniz'in doğusundaki kumsallarda yuvalayan bir tür olan yeşil deniz kaplumbağasına, buradaki adalar çevresinde iribaş deniz kaplumbağası kadar sık rastlanması, bölgenin bu türlerin beslenmesinde önemli bir yer tuttuğunu gösterir. Kaş kıyıları ve adalar çevresi, deniz D 60 Yolculuk ünyadaki önemli dalış merkezleri arasında yer alan Kaş, bu ününü sahip olduğu denizel zenginliklere borçludur. Çeşitli ülkelerden, özellikle dalış turizmi amacıyla gelenler sadece denizin değil, Kaş'ın sahip olduğu tarihî ve kültürel değerlerle eşsiz doğasının da zevkini çıkarır. Bir yandan, paraşütçüler Kaş'ın etrafını çevreleyen karstik yapıdaki sarp kayalıklardan kendini mavi göğe bırakırken, aynı sırada dalgıçlar benzer yapıda devam eden derin mavi suları keşfe dalarlar. Fotoğraf: S. Ünsal Karhan